Świadoma przyszłość – poznać siebie, aby zrozumieć świat

Skierowany do młodzieży pierwszych klas licealnych program „Świadoma przyszłość” miał nietypowy początek. W lipcu bieżącego roku odbyła się letnia szkoła filozofii zorganizowana przez Towarzystwo Metafizyczne im. AN Whiteheada w pięknej scenerii zakonu franciszkanów w Katowicach Panewnikach. Studenci i doktoranci biorący udział w otwierającym warsztacie pn. Malowanie światoobrazów stwierdzili z żalem, że gdyby, jako uczniowie szkoły ponadgimnazjalnej, wzięli udział w podobnych warsztatach to ich wybór przyszłego kierunku rozwoju, w tym kierunku studiów byłby dużo bardziej dojrzały.

Przeprowadziliśmy rozpoznanie sytuacji młodych ludzi stojących przed wyborem zawodu i okazało się, że np. z analiz ośrodków badań opinii społecznej wynika, że 25 % młodzieży uważa się za pokolenie stracone, nie widzi możliwości pracy w kraju i procent ten rośnie z roku na rok. To samo dotyczy kryteriów zdobycia pracy. Na prowadzenie (ponad 60% respondentów) wysunęło się przekonanie, że zależą one od znajomości i układów, potem dopiero od znajomości języków, rodzaju wykształcenia i własnych zdolności.
Już miesiąc później (w sierpniu) program takich zajęć dla uczniów był gotowy. Złożyły się na niego trzy spotkania warsztatowe. Na pierwszym spotkaniu młodzież bada swoje podstawowe potrzeby rozwojowe, a jest ich niemało wg. Marshala Rosenberga – autora popularnego podejścia do budowania zdrowych relacji międzyludzkich, zwanego porozumieniem bez przemocy (NVC). Dużo czasu zajmuje uczestnikom określenie ich osobistego sposobu widzenia świata, sposobu, w jaki świat odbija się w ich umysłach, ich tak zwanego światoobrazu. Młodzież ze zdziwieniem odkrywa jak wielkie jest bogactwo różnorodnych ujęć wydawałoby się tego samego świata, w którym wszyscy żyją. Wzmacnia to zdecydowanie ich gotowość akceptacji wielości światoobrazów a tym samym zapobiega powstaniu mowy nienawiści i różnych form wykluczeń społecznych.
Drugie spotkanie poświęcone jest sposobom integracji wiedzy, którą zdobywają zarówno w szkole jak i poza nią. Taka integracja jest możliwa o ile uczestnicy dostrzegą korzyści myślenia systemowego, dostrzegania problemów w kontekście całości. Bardzo przekonującym sposobem jest sprawdzenie na sobie samym różnicy pomiędzy czytaniem jakiegoś tekstu a jego studiowaniem. Umiejętność studiowania, chociaż trudna i wymagająca znacznej kreatywności pozwala powstać poczuciu sensu nauki, bo sens związany jest z ujęciem części w kontekście odkrytej samodzielnie całości, natomiast najczęściej młodzież pozostawiona jest samej sobie z mnóstwem części wiedzy (informacji), za którą nic więcej nie widać. Uczymy też młodzież jak utrzymać ster swego życia mimo różnych życiowych zawirowań a nawet wykorzystać je do
Trzecie i ostatnie spotkanie dotyczy rzeczy trudnej, ale koniecznej o ile młody człowiek chce poważnie zastanowić się nad sobą. Proponujemy, aby spojrzał na swoje życie, jako na całość, a więc na to, co było, co jest i co będzie. Oczywiście nikt nie wie tego, co z nim będzie, ale pewne jest, że to, co każdy człowiek ma do przeżycia, przeżyje. Samo myślenie o swoim życiu, jako całości zmienia też sposób widzenia teraźniejszości i najbliższej przyszłości pozwalając bardziej spojrzeć niejako „z boku” na swoje wybory. Aby takie badanie wybranego kierunku rozwoju powiodło się trzeba wpierw przejść dwa wcześniejsze etapy tj. poznać swój światoobraz (pierwszy warsztat) oraz zobaczyć siłę, jaką daje integracja swojej wiedzy o świecie (drugi warsztat).
Warsztaty, które składają się na program Świadoma przyszłość skierowane są tylko do tych młodych ludzi, którzy zdecydują się przyjść na nie popołudniową porą i przejść wyżej opisane trzy etapy podróży. W szkole ponadgimnazjalnej, która jest zainteresowana nasza propozycją prowadzimy spotkanie wstępne z uczniami klas pierwszych (czasami też klas drugich), zapoznajemy ich z programem i robimy listę uczestników. Pierwsza edycja warsztatów została sfinansowana z funduszu Inicjatyw Obywatelskich – Śląskie Lokalnie. Ponieważ program został bardzo dobrze przyjęty prze uczniów, więc poszukiwać będziemy dalszych sposobów jego finansowania w gminach oraz w ramach nowych konkursów grantowych.

logo